Trzydziesty pierwszy tydzień to dobry moment, żeby zapytać o badanie w kierunku nosicielstwa paciorkowca grupy B, w skrócie GBS. To jedno z badań wykonywanych pod koniec ciąży i w Polsce należy do standardu opieki. Warto wiedzieć, na czym polega i jak się do niego przygotować.
Co zrobić w 31. tygodniu
- Zapytaj na wizycie, czy badanie w kierunku GBS jest u Ciebie planowane.
- Ustal, gdzie i kiedy pobiera się wymaz.
- Dowiedz się, jak otrzymasz wynik.
- Zapisz pytania o postępowanie przy dodatnim wyniku.
- Dołącz wynik do dokumentacji ciąży.
Czym jest badanie w kierunku GBS
Paciorkowiec grupy B to bakteria, która często bytuje w organizmie i zwykle nie daje żadnych objawów. Badanie sprawdza, czy jesteś nosicielką, a nie czy jesteś chora. Wykonuje się je przez pobranie wymazu, w końcowej części ciąży. Wynik pomaga personelowi zaplanować opiekę w czasie porodu. Nosicielstwo bywa zmienne w czasie, dlatego wynik dotyczy momentu, w którym pobrano wymaz — szczegóły omów z personelem.
- Badanie sprawdza nosicielstwo, nie chorobę.
- Polega na pobraniu wymazu.
- Wynik omawia się z personelem prowadzącym ciążę.
- Dodatni wynik nie oznacza, że dziecko zachoruje.
Jak przygotować się do badania
Do samego badania zwykle nie trzeba się specjalnie przygotowywać, ale warto ustalić kilka rzeczy z wyprzedzeniem. Zapytaj, gdzie pobiera się wymaz i czy trzeba umówić się na to osobno. Dowiedz się, jak i kiedy otrzymasz wynik oraz kto go omówi. Jeśli nie wiesz, czy badanie jest u Ciebie planowane, zapytaj o to wprost na wizycie. Zapytaj też, czy wynik trafi do dokumentacji, którą zabierzesz do szpitala, i czy personel placówki będzie miał do niego dostęp.
- Zapytaj, gdzie i kiedy pobiera się wymaz.
- Ustal, czy potrzebne jest osobne umówienie terminu.
- Dowiedz się, jak otrzymasz wynik i kto go omówi.
- Dołącz wynik do pozostałej dokumentacji ciąży.
- Sprawdź, czy wymaz pobiera położna, czy inny personel.
O co zapytać personel
Najwięcej niepewności budzi to, co dzieje się po badaniu. Zapytaj, jak personel postępuje, jeśli wynik jest dodatni, i co to zmienia w planie porodu. Zapisz odpowiedzi, bo wrócisz do nich przy ustalaniu planu. Jeśli masz pytania, których nie chcesz zadawać w pośpiechu, dopisz je do listy przed wizytą.
Wskazówka
Zapisz pytania o GBS obok pozostałych pytań do położnej — łatwiej zadać je wszystkie na jednej wizycie.
Kiedy wypada badanie i jak się przygotować
Badanie w kierunku nosicielstwa paciorkowca grupy B wykonuje się pod koniec ciąży, w trzecim trymestrze, w terminie ustalonym przez personel prowadzący. Wymaz pobiera się raz, a wynik dotyczy stanu z momentu pobrania, dlatego tak ważne jest, żeby trafił do dokumentacji, którą zabierzesz ze sobą do szpitala. Zapytaj, kto wykonuje pobranie i czy trzeba przyjść w konkretnym dniu. Jeśli termin wypada w czasie Twojej nieobecności, ustal z placówką, jak go przesunąć. Warto też zapytać, czy przy pobraniu obecna jest położna i czy możesz wcześniej zadać pytania, które Cię nurtują. Dzięki temu badanie przestaje być anonimowym punktem w kalendarzu, a staje się częścią rozmowy o opiece.
- Zapytaj, w którym tygodniu planowane jest pobranie.
- Ustal, kto wykonuje wymaz i w jakich godzinach.
- Sprawdź, czy potrzebne jest osobne skierowanie.
- Dopilnuj, żeby wynik trafił do karty ciąży.
- Zapytaj, jak przekażesz wynik do szpitala.
Wynik dodatni — co to zmienia w praktyce
Dodatni wynik badania oznacza, że bakteria bytuje w Twoim organizmie, a nie że jesteś chora albo że dziecko zachoruje. Personel ma wtedy gotowy plan postępowania na czas porodu i omawia go z Tobą. Zapytaj, co zmieni się w praktyce, jakie informacje przekazujesz w szpitalu i gdzie będzie zapisany wynik. Warto też ustalić, czy wynik trzeba okazać przy przyjęciu, czy personel ma do niego dostęp w dokumentacji. Jeśli coś w rozmowie pozostanie dla Ciebie niejasne, dopytaj od razu.
- Zapytaj, jak personel postępuje przy dodatnim wyniku.
- Ustal, komu i kiedy przekazujesz wynik.
- Zapisz, czy wynik jest w dokumentacji szpitalnej.
- Zadaj pytania od razu, bez odkładania ich na później.
- Nie szukaj rozstrzygnięć w nieznanych źródłach — pytaj placówkę.
Kiedy skontaktować się z lekarzem
- • Gorączka, dreszcze lub ból w podbrzuszu w ciąży wymagają kontaktu z lekarzem.
- • Odpływ płynu owodniowego to powód, by zgłosić się do placówki — nawet gdy nie masz skurczów.
Kiedy zadzwonić do lekarza lub położnej
- • Gorączka lub dreszcze.
- • Odpływ płynu owodniowego.
- • Ból podbrzusza, który się nasila.
W sytuacji zagrożenia życia dzwoń pod 112 lub jedź na najbliższą izbę przyjęć szpitala położniczego — nie czekaj na wizytę kontrolną.
31. tydzień w szczegółach
Tydzień 31: co dzieje się w Twoim ciele
W trzydziestym pierwszym tygodniu skurcze przepowiadające (Braxtona-Hicksa) stają się częstsze — zwłaszcza wieczorem. To normalne 'ćwiczenie' macicy. Odpoczynek na lewym boku i spokojny oddech pomagają je wyciszyć.
Jak odróżnić skurcze przepowiadające
- Nieregularne, o zmiennym natężeniu.
- Bez towarzyszącego bólu promieniującego.
- Ustępują po odpoczynku i nawodnieniu.
Kiedy odpoczywać
- Połóż się na lewym boku, gdy skurcze się nasilą.
- Wypij szklankę wody.
- Unikaj długiego stania i wysiłku.
Kiedy skontaktować się z lekarzem
- • Skurcze regularne, nasilające się, co 10 minut lub częściej — zgłoś się do szpitala.
Wskazówka
Położna radzi: jeśli skurcze 'nie dają spokoju' nawet po odpoczynku i nawodnieniu — to sygnał, by sprawdzić, czy to nie poród.
Źródła
- NHS — Signs of labour — www.nhs.uk/pregnancy/labour-and-birth/signs-of-labour/
Tydzień 31: Tęczówka reaguje — co możesz zrobić dziś
Trzydziesty pierwszy tydzień to dobry moment, by przygotować miejsce do spania dla dziecka. Nie musisz urządzać całego pokoju — wystarczy bezpieczny kącik z łóżeczkiem i podstawowymi rzeczami.
Twoje zadania na ten tydzień
- Przygotuj łóżeczko lub kosz mojżesza.
- Zadbaj o bezpieczny materac i przewiewną pościel.
- Ustaw przewijak z niezbędnymi akcesoriami.
Bezpieczny sen dziecka
- Dziecko śpi na plecach, na twardym materacu.
- Bez poduszek, kocyków luźnych i maskotek w łóżeczku.
- Temperatura pokoju 16–20°C.
Wskazówka
Położna radzi: bezpieczny sen to spanie na plecach, bez zbędnych przedmiotów w łóżeczku. To kluczowa zasada profilaktyki SIDS.
Źródła
- NHS — Safe sleep for babies — www.nhs.uk/conditions/baby/caring-for-a-newborn/reduce-the-risk-of-sudden-infant-death-syndrome/
Tydzień 31: jak rośnie maluszek — Kokos
W trzydziestym pierwszym tygodniu Twój maluszek ma wielkość kokosa (ok. 41 cm). Jego tęczówka reaguje na światło — potrafi dostrzec jasność przenikającą przez powłoki brzucha. Płuca intensywnie ćwiczą ruchy oddechowe.
Rozwój w 31. tygodniu
- Tęczówka reaguje na światło.
- Płuca intensywnie ćwiczą.
- Przybiera na wadze w szybkim tempie.
Wskazówka
Położna radzi: maluszek ma już swój rytm — poznaj go. Niektóre dzieci są aktywne rano, inne wieczorem.
Źródła
- NHS — You and your baby at 31 weeks — www.nhs.uk/pregnancy/week-by-week/28-to-40-weeks/31-weeks-pregnant/
- Mayo Clinic — Pregnancy week by week — www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/pregnancy-week-by-week
Zastrzeżenie medyczne
Ten artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje porady lekarza, położnej ani innego specjalisty. W razie wątpliwości skontaktuj się ze swoim lekarzem prowadzącym.
Ten tydzień czeka na przegląd medyczny: strona nie jest indeksowana i nie zawiera reklam, dopóki treści nie zweryfikuje osoba z kwalifikacjami medycznymi.
Źródła
Na tych dokumentach opieramy treść. Każde twierdzenie medyczne w przewodniku ma odzwierciedlenie w jednej z poniższych publikacji.
- NHS — „Group B strep” — www.nhs.uk/conditions/group-b-strep/
- CDC — „About Group B Strep Disease” — www.cdc.gov/group-b-strep/about/index.html
- Ministerstwo Zdrowia — „Standardy organizacyjne opieki okołoporodowej” (rozporządzenie) — dziennikmz.mz.gov.pl
- NICE — „Antenatal care” (NG201) — www.nice.org.uk/guidance/ng201
- NHS — Signs of labour — www.nhs.uk/pregnancy/labour-and-birth/signs-of-labour/
- NHS — Safe sleep for babies — www.nhs.uk/conditions/baby/caring-for-a-newborn/reduce-the-risk-of-sudden-infant-death-syndrome/
- NHS — You and your baby at 31 weeks — www.nhs.uk/pregnancy/week-by-week/28-to-40-weeks/31-weeks-pregnant/
- Mayo Clinic — Pregnancy week by week — www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/pregnancy-week-by-week